|
©Türkiye Arkeolojik Yerleşmeleri - TAY Projesi
|
|
|
|
|
|
Trapezopolis |
|
|
Çizimler için tıklayın... ![]() |
Fotoğraflar için tıklayın... ![]() |
|
Türü:
|
Kent |
|
Rakım:
|
m |
|
Bölge:
|
Ege |
|
İl:
|
Denizli |
|
İlçe:
|
Babadağ |
|
Köy:
|
Bekirler |
|
Araştırma Yöntemi:
|
Yüzey Araştırması |
|
Dönem:
|
Roma |
|
|
|
![]() |
|
| Yeri: Denizli İli; Babadağ İlçesi'nin kuzeydoğusunda; Bekirler Köyü'nün yakınında yer alır [Şimşek 2002:3-4]. |
| Konumu ve Çevresel Özellikleri: Salbacos (Babadağ) Dağı'nın kuzey yamaçlarında yer alan kent Lycos Ovası'na hakim konumdadır. Bu vadide yer alan birçok kentin tekstil ticareti yaptığı bilinir. Aynı durumun Trapezopolis için de geçerli olduğu düşünülmektedir. Yönetim alanı kuzeyde Menderes Nehri; kuzeybatıda Attouda; doğuda Laodikeia ile sınırlı olan kent; Karia ve Phrygia sınırında yer alır. |
| Tarihçe: Kent MÖ 2. yüzyılda kurulmuştur. Augustus Dönemi'nde sikke basmıştır. Alabanda Conventus'una bağlıdır [Plinius 5; 109]. |
| Araştırma ve Kazı: Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından hazırlanmış tescilli arkeolojik sit alanları listesinde yer almaktadır. |
| Tabakalanma: |
| Buluntular: |
| Kalıntılar: Sarnıç: Kentin yer aldığı düzlükte devşirme malzeme ve moloz taştan yapılmış kireç harç örgülü bir sarnıç mevcuttur. Silindirik kesitli ve külah örtülüdür [Şimşek 2002:4]. Nekropolis/Mezar: Mezarlar antik kentin etrafındaki yamaçlarda ve Bekirler Köyü'nün kurulmuş olduğu yamaçta yer alır. Antik kentin; güneyde en yoğun olmak üzere; kuzeyinde ve doğusunda nekropolisler tespit edilmiştir. Beş tip mezar bulunmuştur. Birinci tipteki basit örgü tekneler fakir halka yöneliktir. İkinci tipte yassı kapak taşı ile kapatılmış silindir biçimindeki pişmiş toprak lahit örgü tekne içine yerleştirilir. Ölü; lahitin içine inhumasyon olarak yatırılmıştır. Ölü hediyelerinin lahtin içine ve dışına konulduğu tespit edilmiştir. Bu tip mezarların MÖ 2. yüzyıldan; Roma Dönemi'nin sonuna kadar kullanıldığı anlaşılmıştır [Şimşek 2002:5]. Mermer girlandlı lahit üçüncü tipi oluşturur. Üzerinde Nike; Eros; girland; üzüm salkımı ve yuvarlak büst-rozet motifleri vardır. MS 3. yüzyılda Aphrodisias okulu tarafından yapıldığı düşünülmektedir. Dördüncü tipi meydana getiren mezar evlerinde; mezar odasının üç kenarına klineler yerleştirilmiştir. Tespit edilebilen iki mezar; durumları gereği pek fazla bilgi vermemektedir. Araştırmacı; Lycos Vadisi'ndeki benzer mezarların düz çatılı olduklarını ve MS 2-3. yüzyılda sıklıkla görüldüklerini belirtmektedir. En yaygın olan tonozlu mezarlar beşinci tipi oluşturur. Trapezopolis ve Attouda kentleri için karakteristik olan bu tip; anıtsal mimarileri bakımından kentlerin ekonomik durumlarıyla ilgili bilgi verir. Aile mezar geleneğini yansıtan bu mezarlar kentin zengin ve soylu şahısları için yapılmıştır [Şimşek 2002:7]. Tespit edilen 52 tonozlu mezarın genelde topgrafyaya uygun inşa edildikleri; bir ön oda ve arka odadan meydana geldikleri; yerel yassı yeşilimtırak moloz taş; kiremit ve kireç harcından yapıldıkları gözlenmiştir. Arka odaların genellikle üç tarafında; ölü hediyelerinin konulduğu nişler vardır. Bazı tonozlu mezarlarda tespit edilen silindirik pişmiş toprak lahitler inhumasyona işaret eder. Ana girişler dikdörtgen kapılıdır. Genellikle mezar odası girişinin karşısında ve her iki yanda üç dikdörtgen hediye nişi bulunur. Bu tip tonozlu mezarlara Roma Dönemi'nde Anadolu'da sıklıkla rastlanır. Aynı şekilde Karia Bölgesi'nde Iasos; Mylasa; Alagün; Kazıklıbucak; Euromos; Hydisos ve Bargylia kentlerinde tonozlu mezar örnekleri vardır. Trapezopolis'teki ön ve arka mezar odasından meydana gelen tonozlu mezarlar; plan açısından tek odalı; bitişik odalı; ön girişli; iki katlı ve ön avlulu Karia tonozlu mezarlarından farklıdır. |
| Yorum ve tarihleme: |